ANKET: Bir veya daha fazla konularda belli kimselerin bilgi, tavır, ilgilerini öğrenmek amacıyla düzenlenen soru listesidir.
ARAŞTIRMA: Önemli bir soruya cevap bulmak veya bir probleme çözüm amacıyla yürütülen, gözlem, deney, ölçme, hipotez kurma ve doğrulama gibi bilimsel işlemleri içine alan sistematik inceleme,
ARİTMETİK ORTALAMA: Bir dizideki puanların toplamının diziyi teşkil eden puan sayısına bölünmesiyle elde edilen değer.
DEĞERLENDİRME: Öğrenci davranışlarında beklenen gelişmelerin ne derece gerçekleştiğini ortaya çıkarma işlemi.
DENEME GURUBU: Bir deneme sürecinde bağımsız değişkenin etkisine maruz tutulan grup.
DENEY: Bir hipotezi doğrulama amacıyla şartları kontrol edilen inceleme tipi;
EĞİTİM: İnsan davranışında bilgi, beceri, anlayış, ilgi, tavır, karakter v.b. önemli sayılan kişilik nitelikleri yönünden belli gelişimler sağlamak amacıyla yürütülen bir tesirler sistemidir.
FREKANS : Her hangi bir seri veya dizide aynı değerlerin geçiş sayısı.
FREKANS DAĞILIMI: Bir diziye ait her puan veya puan gurubu basamağı karşısında o basamaktaki puan sayısını gösteren dağılım.
GEÇERLİK: Bir testin ölçmek amacı güttüğü şeyi gerçekten ölçme niteliği, testin kullanılış maksadına uygunluk derecesi.
GRAFİK: Aynı aralıkta bir seri yatay ve dikey hatlar üzerinde bilgi vermek, mukayeseler yapmak ve ilişkileri canlandırmak üzere kullanılan diyagram.
GÜVENİRLİK: Bir testin ölçmesi gereken bir şeyi, her tekrarlanışında aynı olarak ölçme niteliği, ölçme hatasından uzaklık.
HAM PUAN: Bir test uygulamasında elde edilen ve henüz standart puan ve diğer ölçülere dönüştürülmemiş ilk puan.
HİPOTEZ: Bir problemi veya inceleme konusu, olayları açıklamaya, gözlem ve deneyimleri yönlendirmeye yarayan henüz doğrulanmamış veya yeteri kadar doğrulanmamış yargı, tahmin veya teori.
KORELASYON: Aynı gruba ait iki gözlem dizisi arasındaki ilişki veya münasebet.
KORELASYON KATSAYISI: İki gözlem dizisi arasındaki ilişki derecesinin ölçüsü veya indeksi (r) (-1’den +1’e kadar alır)
MADDE GEÇERLİĞİ: Maddenin ayırma gücü.
MERKEZİ EĞİLİM: Bir dağılımdaki gözlemlerin mutlak değer veya frekans bakımından bir noktada toplanma eğilimi.
MEYDAN: Bir seriyi teşkil eden sayı veya puan adedini ikiye bölen nokta veya değer (ORTANCA)
MOD: Bir seride frekansı en yüksek olan sayının isabet ettiği nokta veya değer.
NORMAL DAĞILIM: Bir serideki değer veya ölçülerin ortalamanın etrafında simetrik, çan biçiminde frekans dağılımı.
ORTALAMA: Bir grup puana ait tipik veya en fazla temsil gücü taşıyan sayı, Aritmetik ortalama, medyan, mod gibi. Ortalama denince aritmetik ortalama anlaşılır.
ÖLÇME: Bir veya daha fazla kişilerde var sayılan bir değişken niteliğinin miktarını veya derecesini tespit ve bunun sayı ile ifadesi işlemi.
ÖRNEKLEM: Bir evreni belli yönlerden teslim etmek üzere evren ünitelerinden bir kısmını içine alan bir parça.
PUAN: Kişinin bir test üzerindeki başarısını veya durumunu nicelik yönünden belirtmek için kullanılan sayı.
RANDOM (ÖRNEKLEM): İhtimaliyet hesaplarının uygulanmasına elverişle örneklem tipi. Evrene dahil her üniteye aynı ihtimaliyet derecesi ile içine alma özelliğini taşıyan örneklem.
SERİ GENİŞLİĞİ: Bir değişkenle ilgili olarak gözlenen en büyük ve en küçük değerler arasındaki fark; örneğin, bir sınıfın bir test uygulamasından aldığı puanların en yükseği ile en düşüğü arasındaki fark gibi.
SIRALAMA: Testten elde edilen puanları değerlerine göre yukarıdan aşağı dizme.
STANDART: Belli bir seviye ölçüsü, eğitimde ulaşılmak istenen hedef veya amaç: Örneğin, müfredatta herhangi bir sınıf için tespit edilen konuların bilgisi o sınıfın bilgi standardı demektir.
STANDART HATA: Bir gözlemin veya istatistiğin ihtiva ettiği ölçme hatası. Gözlem değerinin farazi doğru değerden olan sapması.
STANDART KAYMA: Bir seride ortalamadan olan kaymaların karelerinin ortalamasının karekökü.
STANDART PUAN: Bir ham puanın standart kayma birimi ile ifadesi.
T-PUANI: Bir ölçek üzerinde normalleştirilmiş standart puan. Normalleştirme, standart puanın (z-puanının kesirden kurtarılması için sabit bir sayı ile, örneğin 10 ile çarpılması ve (-) işaretinden kurtulması için çarpımın sabit bir sayı ile örneğin 50 ile toplanması işlemidir.
(T = z.10 + 50 böylece T – puanlarına dönüştürülmüş bir puan dağılımının ortalaması 50, standart kayması 10’dur.)
TEST: Yetenek, başarı, ilgi gibi kişiye ait değişken nitelikleri ölçmek üzere hazırlanmış bir imtihan, seçme veya teşhis aracı.
VARİYANS: Puanların ortalamaları etrafındaki yayılmaların ölçüsü. Ortalamalardan kaymaların karelerinin ortalaması alınarak bulunur. Karekökü standart kaymayı verir.
VERİ: Gözlem veya ölçme ile elde edilen, henüz yorumlanmamış bilgi.
YORUMLAMA: Tahlil veya tasnif edilen ham bilgileri değerlendirme veya manalandırma.
YÜZDELİK: Bir frekans dağılımında herhangi bir nokta altında kalan puanların yüzdesi o noktanın isabet ettiği yüzdeliği gösterir. Örneğin: Puanların % 50 si medyan noktası altında kaldığından, medyan 50. yüzdeliktir.
z - PUANI: Standart puan z puanlarının dağılımında ortalama sıfır standart kayma 1’e eşittir. Bir ham puanın z – puana dönüştürülmesi için, puanın ortalamadan olan uzaklığı dağılımın standart kaymasına bölünür. z – puanların değeri kabaca (-3’den +3’e kadar değişir)